Socjologia teatru

[

W latach 30. XX wieku powstała nowa dziedzina nauk humanistycznych – socjologia teatru, badająca wpływ teatru na społeczeństwo, a także analizująca teatr jako grupę społeczną. Pierwsze badania w tym kierunku rozwijały się w Niemczech i Francji, obecnie jest to dziedzina bardzo rozwinięta na Zachodzie.

Socjologia teatru bada zarówno historię teatru, teatr współczesny, jak i psychologię dzieła teatralnego, szukając związków tych dziedzin ze społeczeństwem. Zajmuje się zatem m.in.:

funkcją społeczną aktora, jego stosunkiem do społeczeństwa,
miejscem i rolą kobiety w aktorstwie,
czytaj dalej

Dramat literacki a dramat sceniczny

Dramat literacki

Tworzywem dzieła literackiego jest słowo. Dramat w znaczeniu utworu literackiego może być utworem niescenicznym, tzn. takim utworem, którego autor założył, że dzieło to nie jest przeznaczone do realizacji scenicznej, nie brał pod uwagę wymogów, konwencji i środków technicznych spektaklu teatralnego. Rzecz jasna dramat taki można mimo to zrealizować na scenie, jednak potrzebna jest do tego adaptacja.

 
Dramat sceniczny

Z kolei w dramacie scenicznym nie tylko słowo jest ważne, ale też np. aktor, scena, czas scenowy. Ponadto samo słowo czytaj dalej

Elementy struktury spektaklu

Podstawowym tworzywem teatru jest aktor, który buduje dla widza umowną rzeczywistość teatralną. Spektakl bez aktora nie jest możliwy. Aktor buduje swoja kreację sceniczną za pomocą ruchu scenicznego, gestu i mimiki. Teatr to ukierunkowane działania aktorów na użytek publiczności, która jest drugim niezbędnym elementem każdego spektaklu. Pełnowartościowy spektakl teatralny to taki, w którym następuje swego rodzaju porozumienie pomiędzy sceną a widownią.

Spektakl jest zazwyczaj oparty o tekst dramatu lub scenariusz, który stanowi punkt wyjścia do realizacji. Niekiedy spektakle powstają na zasadzie kreacji czytaj dalej

Rodzaje widowisk teatralnych

Rodzaje widowisk teatralnych
przedstawienie dramatyczne
opera,
operetka – z mniej skomplikowaną fabułą niż opera, z niej wykształciły się gatunki współczesne: śpiewogra i musical
balet, który wykształcił się z komedii dell’arte i widowisk jarmarcznych
pantomima – oparta wyłącznie na geście, mimice, ruchu, z wyeliminowanym słowem
teatr plastyczny – opierający się na plastyce ruchu, dekoracji i sposobu wyrażania się.

 

Rodzaje teatru

repertuarowy
impresaryjny
bulwarowy
ogródkowy
radiowy i czytaj dalej

Spektakl

Spektakl lub widowisko teatralne – utwór dramatyczny lub inne dzieło sztuki teatralnej odegrane przez aktorów przed zgromadzoną w tym celu publicznością. Widowisko teatralne stanowi efekt połączenia różnych sztuk – literatury, sztuki aktorskiej, muzyki, choreografii. Koordynatorem i właściwym twórcą widowiska teatralnego jest przeważnie reżyser.

 

Widowisko teatralne jest złożonym systemem znaków. Do jego najwazniejszych elementów znaczących należą:

gra aktorska realizowana głosowo
aktorska ekspresja motoryczna
aktorska ekspresja mimiczna
gestyka – ruch aktora na czytaj dalej